Τα Στενά του Ορμούζ επανέρχονται δυναμικά στο προσκήνιο της γεωπολιτικής αντιπαράθεσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν. Παρά τη διπλωματική κινητικότητα, Ιρανοί αξιωματούχοι εμφανίζονται επιφυλακτικοί, υποβαθμίζοντας τις προσδοκίες για άμεση πρόοδο και αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι διαπραγματεύσεις δύσκολα θα οδηγήσουν σε ταχεία αποκλιμάκωση της έντασης.
Η ανησυχία επικεντρώνεται στο ενδεχόμενο στρατιωτικής κλιμάκωσης, το οποίο, σύμφωνα με αναλυτές της ενεργειακής αγοράς, θα μπορούσε να οδηγήσει το Ιράν σε παρεμπόδιση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Το στενό θαλάσσιο πέρασμα, που συνδέει τον Περσικό Κόλπο με την Αραβική Θάλασσα, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους διαύλους μεταφοράς ενέργειας παγκοσμίως.
Η αγορά πετρελαίου και τα Στενά του Ορμούζ
Καθημερινά, περισσότερα από 20 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου, συμπυκνωμάτων και διυλισμένων καυσίμων διέρχονται από το Ορμούζ, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου, σύμφωνα με στοιχεία της Υπηρεσίας Πληροφοριών Ενέργειας των ΗΠΑ (EIA). Τυχόν διακοπή της ροής, ακόμη και βραχυπρόθεσμη, θα μπορούσε να προκαλέσει έντονες αναταράξεις στις διεθνείς αγορές.
Βασικοί σύμμαχοι του Ιράν, όπως το Κατάρ και η Κίνα, εξαρτώνται σε τεράστιο βαθμό από τη διέλευση φορτίων LNG και πετρελαίου από την περιοχή. Το Κατάρ εξάγει σχεδόν το 21% του παγκόσμιου LNG μέσω Ορμούζ, ενώ η Κίνα λαμβάνει σχεδόν το 25% των εισαγωγών LNG της από εκεί.
Παρότι υπάρχουν αγωγοί που επιτρέπουν τη μερική παράκαμψη των Στενών μέσω Σαουδικής Αραβίας και Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, η συνολική τους δυναμικότητα παραμένει περιορισμένη. Εκτιμάται ότι μόλις 2,6 εκατ. βαρέλια ημερησίως θα μπορούσαν να εξακολουθήσουν να εξάγονται εκτός Ορμούζ σε περίπτωση πλήρους αποκλεισμού, αφήνοντας το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών εκτεθειμένο.
Οι οικονομίες της Ασίας
Ιδιαίτερα ευάλωτες εμφανίζονται οι ασιατικές οικονομίες, καθώς περίπου το 84% των ποσοτήτων πετρελαίου που διέρχονται από τα Στενά κατευθύνεται προς αγορές της Ασίας, με την Κίνα, την Ινδία, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα να συγκαταλέγονται στους μεγαλύτερους αποδέκτες.
Αξίζει να σημειωθεί επίσης ότι σύμφωνα με παλαιότερες μελέτες κατά μέσο όρο, πάνω από 3.000 δεξαμενόπλοια, διαπλέουν τα Στενά του Ορμούζ κάθε μήνα, με την πλειοψηφία αυτών να είναι ελληνόκτητα.
Σύμφωνα με τα δεδομένα της Lloyd’s List Intelligence / Seasearcher, το πρώτο τρίμηνο του 2025 περί τα 1.201 ελληνόκτητα πλοία πέρασαν τα Στενά του Ορμούζ και ακολούθησαν τα γιαπωνέζικα (1.108 πλοία). Η σημαντική παρουσία του ελληνόκτητου στόλου στην περιοχή αντικατοπτρίζει και το ενδιαφέρον της χώρας μας για τις εξελίξεις.
Σε αυτό το εύθραυστο γεωπολιτικό περιβάλλον, τα Στενά του Ορμούζ λειτουργούν όχι μόνο ως κρίσιμος ενεργειακός κόμβος, αλλά και ως βαρόμετρο των διεθνών ισορροπιών, με κάθε εξέλιξη στην περιοχή να έχει δυνητικά παγκόσμιες οικονομικές συνέπειες.
Πηγή: ot.gr
Διαβάστε επίσης: Η κρίση των chips μνήμης χτυπά τις αγορές – και τα χειρότερα έρχονται