Από το Λονδίνο έως την Πρετόρια, οι υπουργοί Οικονομικών σε όλο τον κόσμο αγωνίζονται να περάσουν επώδυνους προϋπολογισμούς, αντιμέτωποι με την αντιπολίτευση. Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης έχει ένα σχέδιο.
Η ομάδα με έδρα το Παρίσι αναπτύσσει ένα «masterclass» δημοσιονομικής παιδείας με στόχο να ενημερώσει πλήρως τους νομοθέτες για τις πιέσεις που αντιμετωπίζουν τα δημοσιονομικά τους. Σύμφωνα με αξιωματούχους, η πρόταση έχει ήδη προσελκύσει το ενδιαφέρον πολλών κοινοβουλίων.
Τα αδιέξοδα στον προϋπολογισμό προκάλεσαν αρκετές παγκόσμιες κρίσεις πέρυσι, καθώς οι πολιτικοί ηγέτες που προσπαθούσαν να περιορίσουν τις δαπάνες και τα ελλείμματα ήρθαν σε σύγκρουση με τους πιεσμένους εκλογείς που έπεσαν θύματα της λαϊκιστικής προπαγάνδας.
Τα δημοσιονομικά λάθη είναι ακόμη πιο επικίνδυνα σε μια εποχή που η οικονομική ανάπτυξη για πολλούς είναι υποτονική και τα μη βιώσιμα δημόσια χρέη που υπερβαίνουν το 100% του ΑΕΠ στις περισσότερες προηγμένες βιομηχανικές χώρες μπορούν γρήγορα να τις καταστήσουν στόχο των «bond vigilantes».
«Υπάρχει έντονη ανάγκη για αποκατάσταση των δημοσιονομικών σε πολλές χώρες του ΟΟΣΑ με ιστορικά υψηλά επίπεδα χρέους», δήλωσε η Σέρι Νικόλ, ανώτερη αναλυτής πολιτικής στον ΟΟΣΑ, στο Bloomberg. «Ωστόσο, είναι πολύ δύσκολο για τις χώρες του ΟΟΣΑ να επιτύχουν στην πραγματικότητα τον σχεδιασμό, την έγκριση και την εφαρμογή δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων».
Μεταξύ των χωρών που δείχνουν ενδιαφέρον είναι η Σκωτία. Με την ενθάρρυνση του ΟΟΣΑ, η αποκεντρωμένη νομοθετική εξουσία στο Εδιμβούργο σχεδιάζει να ξεκινήσει το δικό της πρόγραμμα κατάρτισης σε θέματα χρηματοοικονομικής παιδείας αυτό το φθινόπωρο, προκειμένου να εκπαιδεύσει τη νέα γενιά νομοθετών μετά τις εκλογές του Μαΐου.
Ο Κένεθ Γκίμπσον, επικεφαλής της Επιτροπής Οικονομικών και Δημόσιας Διοίκησης του Σκωτσέζικου Κοινοβουλίου, δήλωσε ότι η καλύτερη κατανόηση της δημοσιονομικής κατάστασης θα βελτιώσει την ποιότητα του διαλόγου, θα αποκαλύψει τους «πωλητές placebo» που παραπλανούν σκόπιμα το κοινό και θα βελτιώσει τη λήψη πολιτικών αποφάσεων. «Θα είναι πιο δύσκολο να εξαπατήσουν τον κόσμο», δήλωσε στο Bloomberg.
Σε μεγάλες περιοχές του ΟΟΣΑ, οι λαϊκιστές έχουν είτε κερδίσει την εξουσία είτε προχωρούν. Εν τω μεταξύ, οι επενδυτές ομολόγων, έτοιμοι να τιμωρήσουν κάθε ένδειξη δημοσιονομικής χαλάρωσης, έχουν αυξήσει το κόστος δανεισμού, αφήνοντας τις κυβερνήσεις με λιγότερα χρήματα για δημόσιες υπηρεσίες και επενδύσεις.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η κυβέρνηση των Εργατικών αναγκάστηκε να κάνει πολλές δαπανηρές ανατροπές, μεταξύ άλλων σε σχέση με τις περικοπές στις κοινωνικές παροχές και τις επιδοτήσεις για καύσιμα το χειμώνα. Στη Γαλλία, οι διαφωνίες για τον προϋπολογισμό σε ένα κοινοβούλιο χωρίς πλειοψηφία έχουν ανατρέψει πρωθυπουργούς και οι διαπραγματεύσεις για ένα καθυστερημένο χρηματοοικονομικό σχέδιο για το 2026 συνεχίζονται. Και οι ΗΠΑ γνώρισαν το μακροβιότερο κλείσιμο της κυβέρνησης στην ιστορία τους μετά από μια διαμάχη για τη χρηματοδότηση. Η Ισπανία και η Νότια Αφρική επίσης δυσκολεύτηκαν να περάσουν τους προϋπολογισμούς τους.
Η απόδοση του 10ετούς ομολόγου αναφοράς στο Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει πάνω από 4%, μετά την απότομη άνοδο τον περασμένο Ιούλιο, ένα επεισόδιο που θυμίζει την κατάρρευση της αγοράς ομολόγων το 2022, η οποία κόστισε τη θέση της πρώην πρωθυπουργού Λιζ Τρας. Το αντίστοιχο επιτόκιο στις ΗΠΑ είναι ελάχιστα χαμηλότερο. Η Γαλλία, εν τω μεταξύ, έχει από τις υψηλότερες αποδόσεις στην Ευρωζώνη, έχοντας υποβαθμιστεί η πιστοληπτική της ικανότητα από τους S&P Global και Fitch, μεταξύ άλλων, εν μέσω του αδιεξόδου στον προϋπολογισμό.
Το πρόγραμμα του ΟΟΣΑ θα ενημερώσει τους νομοθέτες για θέματα όπως οι πιθανές πορείες του δημόσιου χρέους, τα προστατευτικά μέτρα όπως οι δημοσιονομικοί κανόνες, οι συμβιβασμοί που αντιμετωπίζουν οι υπουργοί Οικονομικών και ο τρόπος με τον οποίο οι οικονομικές αποφάσεις επηρεάζουν τους ψηφοφόρους. Η Νίκολ δήλωσε ότι θέλει να πραγματοποιήσει ένα πιλοτικό πρόγραμμα το 2026 και να προσφέρει ετήσια μαθήματα για νομοθέτες από τα 38 κράτη μέλη.
Η Σκωτία έχει ήδη δεσμευτεί να εισαγάγει ένα πρόγραμμα χρηματοοικονομικής παιδείας μετά το καλοκαίρι. Σύμφωνα με τον Γκίμπσον, στις εκλογές του Μαΐου ενδέχεται να αντικατασταθεί έως και το ήμισυ των 129 μελών του Σκωτσέζικου Κοινοβουλίου, με 42 από αυτά να έχουν ήδη αποφασίσει να αποσυρθούν. Κυβερνητικοί φορείς, think tanks και πρώην νομοθέτες έχουν υπογράψει για να παρακολουθήσουν το πρόγραμμα διάρκειας δύο ή τριών ημερών, το οποίο ενδεχομένως θα απαιτήσει ετήσια μαθήματα ανανέωσης, αν και η ακριβής δομή του δεν έχει ακόμη καθοριστεί.
Ο Γκίμπσον τόνισε την επείγουσα ανάγκη βελτίωσης του δημόσιου διαλόγου, δεδομένου ότι το χρέος του Ηνωμένου Βασιλείου έχει εκτοξευθεί στα 2,9 τρισεκατομμύρια λίρες (3,9 τρισεκατομμύρια δολάρια), φουσκωμένο από το τεράστιο κόστος της αντιμετώπισης της πανδημίας.
Η «πολυπλοκότητα των οικονομικών έχει αυξηθεί σημαντικά», είπε, προσθέτοντας ότι ένας συνάδελφός του πρότεινε ακόμη και οι νομοθέτες να δίνουν εξετάσεις στο τέλος του προγράμματος.
«Φαίνεται ότι πολλοί βουλευτές μιλούν για τις χρηματοπιστωτικές αγορές χωρίς να κοιτάζουν κάτω από την επιφάνεια», τόνισε ο Γκίμπσον. «Ζητούν περισσότερες δαπάνες και χαμηλότερους φόρους, χωρίς να έχουν πραγματική κατανόηση του τι σημαίνει αυτό. Μερικοί το λένε για να κάνουν εντύπωση, αλλά μερικοί πραγματικά πιστεύουν ότι 2+2=5».
Πηγή: newmoney.gr